BİLİM & TEKNOLOJİ

HİKAYE BÜYÜK: DİAGNOVİR

Dünya genelinde ilk olacağı belirtilen yüksek teknoloji ürünü Türk malı “Diagnovir”, koronavirüs teşhisini saniyelere düşüren PCR sistemidir.

BU BULUŞ ÇOK KONUŞULUR VE PANDEMİYİ AŞIYLA BİRLİKTE VURUR!

Koronavirüsün insandaki varlığını 10 saniyede test ettiğine ilişkin haber ilgi çekici.

Haberin arkasında, Bilkent Üniversitesi Ulusal Nanoteknoloji Araştırma Merkezi (UNAM) vardı ve bizzat üniversite rektörü Prof. Dr. Abdullah Atalar açıklamayı yapıyordu.

Diagnovir nedir?

Dünya genelinde ilk olacağı belirtilen yüksek teknoloji ürünü Türk malı “Diagnovir”, koronavirüs teşhisini saniyelere düşüren PCR sistemidir.

DİAGNOVİR ADI VERİLEN CİHAZ…

Konu önemli, koronavirüsü 10 saniyede yüzde 99 doğrulukla saptayan bir yüksek teknoloji ürünü söz konusu ve dünyada bir örneği de yok. Diagnovir adı verilen cihazın ağızdan alınan bir sürüntü örneğinde virüs olup olmadığı hemen anlaşılıyor.

Açıklama’da ayrıca bugün için altın standart test kabul edilen PCR’nin yerini alacağı da vurgulanıyor.

PCR testinin yerini alır mı bilemiyorum. Fakat açıklamalar doğruysa bu cihaz toplumda normal yaşamın akışını büyük ölçüde kolaylaştıracak ve virüs taşıyanları hemen ayıracak, tedaviye yollayacak özellikte sayılır. 

Düşünsenize, havaalanlarında, otobüslerde, tren ve metrolarda, AVM girişlerinde, dahası stadyum girişlerinde çok hızlı iş görecek ve virüs taşıyanları ayıklayacak, herkesin güvenli bir ortamda bulunması sağlanacak.

HİKAYE BÜYÜK! 

Eğer gerçekleşirse, dünya çapında talep yaratacak büyük bir buluştan söz ediyoruz.

Şunu da belirteyim: Dünyada bu ve benzeri konularda henüz açıklanmamış araştırma-geliştirme aşamasında çok sayıda çalışmanın varlığını söylemeliyiz, duyduklarım da var. Eğer bu çalışmalar gerçekleşirse, aşı + virüsü hemen yakalayan cihazlarla, pandeminin önemli ölçüde dünyada sona erdirilebileceğini ve bölgesel tutulabileceğini söylemek mümkün. Şimdilik düşlerimi harekete geçiriyorum! 

BİLKENT REKTÖRÜ PROF. ATALAR’a sorular yönelttim, buluşun öyküsünü dinlemek istedim. Önce nasıl çalıştığını, cihazın virüsü nasıl tanıdığını sordum.

Atalar:

“Şimdilik tam nasıl çalıştığını açıklamak istemiyoruz. İç ve dış patent başvurusu yapıldı. Ama yine de yabancılar fikri çalmasın diye detay söylemiyoruz” dedi..

Ayrıca “Test cihazı çok sayıda insanın girip çıktığı yerlere konabilir. Havaalanları, tren terminalleri gibi. Müşterisi nispeten çok olan servis sektörü cihazı kullanabilir… Ama test cihazı her eve konulabilecek kadar ucuz değil. Ama test başına ucuz…” dedi.

ÖYKÜ NİSANDA BAŞLADI!

Cihazın öyküsü nisan ayında Bilkent Teknopark’ta kurulu EA Teknoloji’nin, Covid-19 test kiti geliştirme fikri ile Bilkent Holding’e başvurmasıyla başlamış. 

Bülend Ortaç Ulusal Nanoteknoloji Araştırmada, Erol Özgür Bilkent Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü mezunu ve çalışmalarını optik alanında University of Arizona’da sürdürüyor, Ali Aytaç Seymen ise 10 yıldan fazla Bilkent yerleşkesindeki firmanın yetkili kurucu ortağı ve bir de fizyoloji doktoru unvanı almış. 

Kadro fizik, biyofizik, optik, nanoteknoloji, moleküler biyoloji ve genetik disiplinlerini içeren “multidisipliner” akademisyenler. “1 dakikadan daha kısa sürede yüzde 99’a yakın doğrulukla piyasadakilere göre çok uygun fiyata bir test geliştirebileceğiz” diyorlar.

Proje, heyecan verici bulunup hemen kabul ediliyor. Desteklerini alıyorlar, kadroları genişliyor, “in vitro” bir virüs tanı sistemi, diagnovir, geliştiriliyor. 

Atalar, biraz ayrıntı veriyor: 

“Diagnovir, virüs varlığında ışıma rengi değişen, bu sayede yüksek seçicilikte virüs tespiti yapabilen, optik temelli bir teşhis ve tanı sistemi; hastadan alınan örnek, özel bir solüsyonla karıştırıldıktan sonra patojen tespit çipi üzerine damlatılmakta, biyosensör cihazı tarafından ortamda patojen varsa, floresan sinyali alınarak yüksek doğrulukta patojen varlığı tespit edilmekte. Optik yöntemlerle virüsün varlığı ya da yokluğunun tespitine dayanmakta.” 

İKİ AY İÇİNDE KULLANIMA HAZIR!

Atalar:

“Sistem, ön klinik çalışmalarda, virüs tespitinde yüzde 99 başarı gösterdi..

Hızlı ve güvenilir bir virüs tespit yöntemi olarak, sistemin ülkemizde ve dünyada yaygın olarak kullanılacağına inanıyoruz. Dolayısıyla bu biyosensör sisteminin seri üretimi için altyapı yatırımlarına başlandı. Etik Kurul ve Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) onayı gibi gerekli izinlerin alınmasıyla ürün, seri üretilecek, yaklaşık 2 ay içerisinde kullanıcılarla buluşturulacak.” 

Atalar diyor ki “Diagnovir, yeni bir teknolojik altyapıya sahip, yerli bir buluş”. Katılıyorum: Dünyada da çok ses getirecek. Sistem, ileride yapılacak çalışmalarla çeşitli patojen tespitleri için de kullanılabilecek. Her şey yolunda gitsin dileklerimizle tebriklerimizi sunalım.

SANİYELER İÇERİSİNDE PCR SONUCU

Türkiye’de ilk vakanın görülmesinin ardından kurulan iş birliği ile aylar süren çalışmanın yüz güldüren sonuçlarını Bilkent Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Abdullah Atalar:

 “Pozitif olması halinde 5-10 saniye içinde sonuç veriyor, negatiflik olması halinde ise 20-30 saniye içinde sonuçlanıyor. Yapılan kontrollerde bu yöntemle pozitif bulduklarımızın PCR’ı negatif çıksa bile birkaç gün sonra PCR’larının pozitife döndüğünü gördük. Bu cihaz tamamen Türk malı. Türkiye’ye ait eşi bulunmayan bu teknolojiden bütün dünya faydalanacak.” açıklamasında bulundu.

Diagnovir nedir #1
Diagnovir nedir #2

İLGİLİ HABER

Cumhuriyet/ Orhan Bursalı

Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

To Top