DÜNYA

HAŞDİ ŞABİ!

Iraklı yetkililer Haşdi Şabi’nin IŞİD’e karşı ulusal bir güç olduğunu savunuyor. Ancak birçok yorumcuya göre Haşdi Şabi İran’ın Irak’taki nüfuzunun cisimleşmiş hali.

HAŞDİ ŞABİ NEDİR? HAŞDİ ŞABİ ÖRGÜTÜNÜN AMACI NE?

9 soruda Haşdi Şabi

Irak ordusunun Kerkük ve çevresini peşmergeden aldığı saldırıda bir kez daha gündeme gelen Haşdi Şabi milisleri hakkında bilmeniz gereken her şey…

NİÇİN VE NE ZAMAN KURULDU, KAÇ ÜYESİ VAR, TÜRKİYE HAŞDİ ŞABİ’YE NEDEN KARŞI?

Irak’ta IŞİD’e karşı kurulduğu 2014’ten bu yana tartışma yaratan Haşdi Şabi nedir? Neden bir kesim tarafından mezhep temelli hak ihlalleriyle suçlanırken bir kesim Haşdi Şabi’yi kahraman olarak görüyor?

Ve, Haşdi Şabi’nin Irak’ta güçlenen varlığı Ortadoğu’daki ABD-İran çekişmesi açısından ne anlama geliyor?

9 soruda…

1- HAŞDİ ŞABİ NEDİR, NASIL KURULDU?

İsmi ‘Halk Seferberlik Güçleri’ anlamına gelen Haşdi Şabi’nin kuruluş hikâyesine ilişkin genel kabul gören versiyon şöyle:

Irak’ın önde gelen Şii din adamlarından Ali Sistani, Musul’un 10 Haziran’da IŞİD kontrolüne geçmesinin ardından 13 Haziran 2014’te bir fetva verdi. Mezhepçi bir alt metni olmayan fetvada, Iraklı gençlere IŞİD’e karşı ulusal seferberlik ilan edilmesi, başta Bağdat olmak üzere Irak kentlerinin savunulması çağrısı yapılıyordu.

Fetvanın ardından, Irak İçişleri Bakanlığı’nın ‘Halk Seferberlik Komitesi’ altında zaten var olan, dönemin Irak Başbakanı Nuri El Maliki tarafından sadece IŞİD’e değil, Sünni çoğunluklu bölgelerde sivillere karşı kullanılmakla da suçlanan ve birçoğu İran destekli olduğu bilinen milislerin birleştirilmesiyle, Haşdi Şabi 15 Haziran 2014’te kuruldu. Bu aşamada çok sayıda gönüllü Haşdi Şabi’ye katılırken, bazı Sünni aşiretler de destek verdi.

2- SADECE ŞİİLERDEN Mİ OLUŞUYOR?

Haşdi Şabi’nin çatısı altında yaklaşık 40 farklı milis gücü var. Büyük kısmı Şiilerden oluşsa da, Haşdi Şabi’ye katılmış binlerce Sünni Müslüman, Hristiyan, Türkmen ve Ezidi de olduğu biliniyor.

Haşdi Şabi içinde en öne çıkan gruplar ise Bedir Kuvvetleri, Asaib Ehlilhak, Seraya es-Selam, Seraya Aşura, Abbas Muharebe Kuvvetleri, Nuceba Hareketi, Ketaib Hizbullah ve Ketaib İmam Ali.

Haşdi Şabi içindeki Şii grupların kendi aralarında:

  • İran’ın ruhani lideri Ayetullah Ali Hamaney’e ve
  • Iraklı dini liderler Sistani ile
  • Mukteda Sadr’a bağlılık yemini etmiş olanlar olmak üzere üçe ayrıldığı belirtiliyor.

3- KAÇ KİŞİLER?

Haşdi Şabi üyelerinin sayısına ilişkin resmi bir veri yok.

Bazı tahminlere göre, toplamda 300 bin ila 450 bin kişilik bir güç olduğu belirtiliyor. Sünni üyelerin sayısı da bazı tahminlerde 40 bine kadar çıkıyor.

4- IRAK’TAKİ YASAL STATÜSÜ NE?

Birçok noktanın IŞİD’den alınmasında rol oynayan Haşdi Şabi, şu an Irak güvenlik güçlerinin resmi bir unsuru haline gelmiş durumda.

Irak meclisinin Haşdi Şabi’ye yasal statü verilmesi yönünde hazırladığı yasa, Sünniler ile Kürtlerin itirazlarına rağmen ve uzun tartışmaların ardından kabul edildi; Cumhurbaşkanı Fuad Masum tarafından 19 Aralık 2016 gününde imzalandı. Haşdi Şabi böylece başbakanlık makamına bağlandı. Ordu ve polisle eşit hale gelerek terfi ve emeklilik gibi aynı haklara sahip oldu.

Yasadaki görev tanımı, ‘güvenlik ve tehditlerini ortadan kaldırmak, kentlerin terör örgütlerinden geri alınması ve güvenliğinin sağlanması’ olarak yapıldı. 

Bu girişim Haşdi Şabi’yi bir yandan hükümet kontrolü altına almayı, bir yandan da ‘ulusal’ hale getirerek ‘tek bir toplumsal grubun temsilcisi’ algısını kırmayı amaçlıyordu.

5- HANGİ SİLAHLARI KULLANIYOR?

ABD’nin askeri yardımı sürdürdüğü Irak’ta IŞİD’le mücadele eden İran destekli Haşdi Şabi’nin hangi silahları kullandığı ilk günlerden bu yana tartışma konusu oldu.

Ocak 2015 kadar erken bir tarihte Ketaib Hizbullah grubunun Amerikan silahlarıyla görüntülenmesi ABD’de tartışma yarattı. Kürt yönetimi de, Irak ordusunun Kerkük ve çevresindeki harekâtına katılan Haşdi Şabi’nin Amerikan silahları kullandığına dikkat çekti.

6- NE İLE SUÇLANIYOR?

Haşdi Şabi bugüne dek IŞİD’den geri alınan birçok noktada özellikle Sünni sivillere yönelik intikam alma amaçlı ve mezhep temelli hak ihlalleriyle suçlandı.

Iraklı yetkililer bu suçlamaları reddedip ihlallerin münferit olduğunu savunsa da, son olarak Kerkük ve Tuz Hurmatu’dan da benzer ihlal ve yağma haberleri geldi. Tüm bunlar, uluslararası kuruluşların raporlarında da belgelendi.

Af Örgütü, Ekim 2014’te Haşdi Şabi’yi Bağdat, Kerkük ve Samarra’da Sünni sivilleri kaçırmak, onlara işkence yapmak ve öldürmekle suçladı.

Haşdi Şabi Sünni nüfusun yoğun olduğu Tikrit’in yanı sıra Felluce ve Tel Afer’deki IŞİD operasyonları sırasında da benzer insan hakları ihlalleriyle eleştirildi.

Musul’un bu yıl IŞİD’den alındığı operasyona sonradan dahil edilen Haşdi Şabi’ye yine benzer eleştiriler geldi. Kentin önde gelen Sünnileri, Haşdi Şabi’yi Sünnileri öldürmek ve kutsal mekânların yakınlarındaki mallarını satmaya zorlamakla suçladı.

Birleşmiş Milletler, özellikle bu yaz düzenlenen operasyonlarda örgütü hak ihlalleriyle eleştirdi.

7- İRAN’IN ROLÜ NE?

Iraklı yetkililer Haşdi Şabi’nin IŞİD’e karşı ulusal bir güç olduğunu savunuyor. Ancak birçok yorumcuya göre Haşdi Şabi İran’ın Irak’taki nüfuzunun cisimleşmiş hali. 

Sözgelimi, BBC Farsça Servisi’nden Kasra Naji:

“Haşdi Şabi, İran Devrim Muhafızları tarafından teşkilatlandırıldı, bünyesindeki grupların liderleri genelde Tahran’la ve de İran’daki kutsal Kum şehriyle yakın ilişkileri olan din adamları..

 Danışmak için düzenli olarak İran’ı ziyaret ediyorlar. Ve paranın ve silahların bir bölümü İran’dan geliyor. Bu yüzden ilişkileri ideolojik olarak da, maddi destek açısından da ve diğer diğer bağlamlarda da oldukça güçlü.”

Irak’ta sadece Sünniler ve Kürtler değil, Şiiler arasında da Haşdi Şabi’yi İran’la ilişkisi nedeniyle eleştiren bir kesim var. Haşdi Şabi’nin katıldığı Kerkük operasyonu sonrasında Amerikan basınında da, ‘Kerkük’te kazananın İran olduğu’ yorumları yapıldı. Tahran yönetimi ise resmi açıklamalarında bu iddiaların kendilerini yıpratma amaçlı olduğunu savunuyor.

8- ABD’NİN TAVRI NE?

Kerkük’te yaşananlardan sonra, Irak’ın merkezi yönetimiyle ABD arasında bir Haşdi Şabi krizi patlak vermiş görünüyor.

ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson pazar günü (22 Ekim) Suudi Arabistan’da yaptığı açıklamada ‘Haşdi Şabi’nin Irak’tan çekilmesi’ çağrısı yaptı. Irak Başbakanı Haydar Abadi ise ertesi gün bu açıklamaya “İçişlerimize karışmayın” tepkisini gösterdi. Tillerson aynı gece Bağdat’a sürpriz bir ziyaret gerçekleştirdi. Abadi bu ziyaret kapsamındaki görüşmede de Haşdi Şabi’nin ulusal bir güç olduğunu söyledi. İran’la yeniden ihtilaf yolunu seçmiş görünen Donald Trump yönetiminin Irak’ta nasıl bir politika izleyeceği, Haşdi Şabi özelinde ne yapacağı merak konusu.

Öte yandan ABD, geçen ağustos ayında Haşdi Şabi’ye Anbar yakınlarında hava saldırısı düzenleyip 30 milisi öldürdüğü suçlamasını reddetmişti.

9- TÜRKİYE’NİN TAVRI NE?

Türkiye, Haşdi Şabi’yi sık sık eleştiren ülkelerin başında geliyor.

Ankara’nın tavrı, insan hakları ihlalleriyle suçlanan bu milislerin özellikle Sünni nüfusunun yoğun olduğu bölgelerdeki IŞİD operasyonlarına katılmaması yönündeydi.

Türkiye, Musul ve Telafer’deki IŞİD operasyonları öncesinde bu nedenle tepki göstermişti.

Irak Dışişleri Bakanlığı, Erdoğan’ın El Cezire’ye verdiği röportajda Haşdi Şabi’yi ‘terör örgütü’ olarak nitelemesi üzerine Türkiye’nin Bağdat Büyükelçisi Fatih Yıldız’ı bakanlığa çağırmıştı

HAŞDİ ŞABİ HANGİ ÜLKENİN ÖRGÜTÜ?

Haşdi Şabi örgütü hangi gruplardan oluşur?

İşte Suriye dolaylarındaki karışık grupların arasında adı geçen Haşdi Şabi’nin merak edilen detayları…

Sık sık gündeme gelen ve adı daha önce çok fazla duyulmayan Haşdi Şabi merak ediliyor. Haşdi Şabi’nin anlamı ne, Haşdi Şabi’nin lideri kim sorularının cevabı haberimizde…

HAŞDİ ŞABİ HANGİ GRUPLARDAN OLUŞUYOR?

Haşdi Şabi’nin büyük bölümü Şii milislerden oluşuyor ancak bünyesinde Sünni milisler de var.


Economist dergisinin doğruluğu teyit edilmemiş verilerine göre;

Haşdi Şabi’de savaşan milislerin yaklaşık 120 bini Şii, 16 bini ise Sünni Iraklılar.


Bu rakamların çok daha fazla olduğunu belirten açıklamalar da bulunuyor.


Haşdi Şabi bünyesinde yer alan onlarca örgütlerden öne çıkanlar şunlar:

  • Bedir grubu,
  • Asaib Ahl El-Hak,
  • Barış Tugayları (Mukteda El Sadr’ın grubu),
  • Hizbullah Tugayları,
  • Seyyid El Şuhada Tugayları,
  • Kataib El İmam Ali,
  • Ebu El-Fadl El-Abbas Güçleri,
  • Harakat Hizbullah El-Nucaba.


Haşid Şabi’de, Türkmenlerden oluşan gruplar da bulunuyor.

HAŞDİ ŞABİ’NİN ANLAMI NE?

Haşdi Şabi’nin Türkçe olarak anlamı Halk Seferberlik Güçleri olarak tercüme edilebilir.

HAŞDİ ŞABİ’NİN KÜRDİSTAN BAYRAĞINI YAKMASI IRAK’I KARIŞTIRDI

Irak’ta İran yanlısı Haşdi Şabi’nin başkent Bağdat’taki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ofisini basıp Kürdistan bayrağını yakmasına tepki dinmiyor.

Saldırının ardından bölgenin güvenliğinden sorumlu bir tümgeneral görevden alınırken, KDP lideri Mesud Barzani’den “Kürdistan halkının değerlerine karşı saygısızlık yapanlar er ya da geç bedel ödeyecek” açıklaması geldi.

Komşu Irak’ta, Haşdi Şabi’nin Bağdat’taki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ofisini basıp Kürdistan bayraklarını ateşe vermesiyle ilgili gerilim dinmiyor. Ülkede süregelen güvenlik ve yönetim krizini bir kez daha su yüzüne çıkaran olayın ardından dünyadan tepki yağıyor.

GÜVENLİK GÜÇLERİ SEYRETTİ

Çoğunluğu İran yanlısı gönüllü milislerden oluşan, 2014’te IŞİD’le mücadele için kurulan ancak özellikle Kürdistan bölgesindeki şiddet eylemleri sonrası tepki çekince Irak ordusunun çatısı altına giren Haşdi Şabi’ye bağlı bir grup, hafta sonunda KDP’nin Bağdat ofisini bastı. ABD tarafından Bağdat’ra suikastla öldürülen İranlı General Kasım Süleymani’nin posterlerini taşıyan grup, güvenlik güçlerini aşarak içeri girdi. Birçok oda ateşe verildi, binanın dışındaki Kürdistan bayrağı yakıldı.

Bu sırada olay yerinde bulunan çok sayıda güvenlik yetkilisinin grubu bastıramaması dikkat çekti.

‘UYARIMIZI DİKKATE ALMADILAR’

Bağdat’taki KDP binasının yetkilileri ise Irak basınına açıklamalarında, binaya yakın zamanda saldırı tehdidi geldiğini ve Iraklı yetkilileri uyardıklarını ancak önlem alınmadığı gibi, saldırı sırasında da müdahalede bulunulmadığını aktardı.  

HOŞYAR ZEBARİ’NİN TESPİTİNE ÖFKELENDİLER

Saldırının arka planında, Irak’ın eski dışişleri ve maliye bakanı olan, Kürt siyasetinin önde gelen ismi Hoşyar Zebari’nin, Haşdi Şabi’ye yönelik bir eleştirisi yatıyor.

Zebari ekim başında Amerikan destekli El Hurra televizyonuna verdiği demeçte, Haşdi Şabi içindeki bazı grupların yasadışı eylemlerde bulunduğunu söylemişti.

Zebari, Bağdat’taki Yeşil Bölge ve havalimanına giden yoldaki Haşdi Şabi saldırılarına dikkat çekerek, Amerikan elçiliğinin kapatılmaması için bu bölgelerin bu milislerinden temizlenmesi gerektiğini belirtmişti. Iraklı Kürt siyasetçi, Haşdi Şabi’nin bazı liderlerinin de değişmesi çağrısında bulunmuştu.

SOSYAL MEDYA KAMPANYASI ŞİDDETE DÖKÜLDÜ

Bu sözlerin ardından Haşdi Şabi, Zebari aleyhine sosyal medyada bir kampanya başlattı. Ancak tepkinin KDP binasının fiilen basılması ve Kürdistan bayrağının yakılması noktasına varması, Irak’taki derin toplumsal bölünmeleri de yansıtan yeni bir güvenlik ve yönetim krizine yol açtı.

BİR TÜMGENERAL GÖREVDEN ALINDI

Irak hükümeti soruşturma başlatılırken, saldırının önlenememesi nedeniyle bölgenin güvenliğinden sorumlu Tümgeneral Cevad El-Darraji görevden alındı. Saldırıya karışan 15 kişi de gözaltında. Irak Milli Güvenlik Kurulu ise Başbakan Mustafa Kazımi’nin başkanlığında acil bir toplantı yaptı. Toplantının ardından Başbakanlık, hükümetin saldırıyı şiddetle kınadığını, ‘devletin prestijine ve hukukun üstünlüğüne zarar verenlere’ karşı sert önlem alınacağını açıkladı.

MESUD BARZANİ: “BEDELİNİ ÖDEYECEKLER!”

Saldırıya en sert tepki, KDP lideri ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin eski başkanı Mesud Barzani’den geldi.

Barzani yazılı açıklamasında:

 “Bu tür saldırılar Kürt halkının yüce değerlerini zedeleyemez. Aksine bu takımın gericiliğini, ahlaksızlığını ve kültsüzlüğünü gün yüzüne çıkarıyor” deyip şöyle devam etti: “Şunun altını çizmek isterim ki, KDP’ye saldıranlar ve Kürdistan halkının değerlerine karşı saygısızlık yapanlar er ya da geç bunun bedelini ödeyeceklerdir.”

NEÇİRVAN BARZANİ: “IRAKLILARIN ORTAK TARİHİNE SALDIRI!”

Kürdistan Bölgesel Bölgesel Yönetimi Başkanı Neçirvan Barzani:

“Bugün sabah saatlerinde yasadışı bir grup Kürdistan Demokrat Partisi’nin Bağdat’taki binasına saldırarak ateşe verdi, saldırıyla birlikte Kürdistan bayrağıyla Kürtlerin sembolü de yakıldı. Onun yerine Heşdi Şabi flaması göndere çekildi” açıklaması yaptı.

“Saldırıyı kınıyor ve provokatif bir eylem olarak değerlendiriyoruz” diyen Neçirvan Barzani, şu ifadeleri kullandı:

“Irak’ta zulmün ve diktatörlüğün çökmesi için mücadele eden bir partinin binasına saldırmak, Devrimci Kürt ve Iraklıların ortak mücadelesinin tarihine karşı yapılmış bir saldırı anlamına gelmektedir. Bu saldırılar barış içinde birlikte yaşam ilkelerine karşıdır. Aynı zamanda siyasi ve toplumsal barışı ortadan kaldırmaktadır. Anayasa, demokrasi ve insan hakları ilkeleriyle bağdaşmamaktadır.” 

BM’DEN KINAMA

Birleşmiş Milletler’in Irak’a Yardım Misyonu (UNAMI) da saldırıyı kınadı.

Yaşananları endişeyle karşıladıklarını duyuran UNAMI:

“Bir anlaşmazlığa asla çözüm olamayacak şiddet ve sindirme eylemleri kınanmalı. Irak’ın sayıca çok fazla olan sorunlarını ele almak için birlik, istikrar ve diyaloğa ihtiyacı var” ifadelerini kullandı.

ABD İRAN’A İŞARET ETTİ

İranlı general Kasım Süleymani’yi Bağdat’ta suikastla öldürerek Irak’taki gerilimleri körükleyen ABD’den de açıklama geldi. 

ABD Dışişleri Bakanlığı, Haşdi Şabi’den ‘İran destekli milisler ve haydutlar’ diye söz edilen açıklamasında saldırıyı kınayarak:

“Özgür ve eleştirel bir biçimde konuşabilmek her demokrasinin hayati bir unsurudur ve siyasi partiler, milisler ve haydutlar tarafından tehdit edilmeden tartışabilmelidir..

Irak hükümetinin dışında hareket eden İran yanlısı milislerin istikrarsızlaştırıcı eylemleri etnik ve sekter gerilimleri körüklüyor, demokrasinin altını oyuyor.” .

MAZLUM KOBANİ: “ULUSLARIN SEMBOLLERİ KORUNMALI!”

Kürdistan bayrağının yakıldığı saldırıya bir kınama da, sınırın Suriye tarafından geldi.

Suriye Demokratik Güçleri’nin (DSG) Genel Komutanı Mazlum Kobani, Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin topraklarını özgürleştirmek ve bayrağını yükseltmek için ‘yüzbinlerce Kürt gencinin şehit düştüğünü’ belirtip, “Bir ulusun sembolleri, bayrağı ve parti binalarının yakılması siyasi sorunların çözümünde başvurulacak medeni bir yöntem değildir. Ulusların sembolleri ve kutsal değerleri korunmalı ve birlikte yaşam ve siyasi ilkelere karşı olanların cezası kesilmelidir” dedi. 

HAŞDİ ŞABİ: “KÜRDİSTAN BAYRAĞININ YAKILMASI SUÇTU AMA SORUMLU DEĞİLİZ”

Haşdi Şabi Heyeti Başkanı Falih Feyyaz:

“Bağdat’taki Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) binasına düzenlenen saldırı hakkında “KDP binasının yakılması suçtu. Haşdi Şabi bayrağının KDP binasına asılması karşısında onurumuz zedelendi.”

Ancak Feyyaz, “Bizim sloganlarımızla eylemler gerçekleştirenlerden sorumlu değiliz” diyerek sorumluluk üstlenmekten kaçındı.

‘ONURUMUZ ZEDELENDİ’

Irakiye televizyonuna konuşan Feyyaz, KDP binasına saldırıp Kürdistan bayrağını ve binayı ateşe veren kişileri ‘sahiplenmekten’ kaçındı; geçmişte Haşdi Şabi adına resmi kurumlara ve ABD temsilciliklerine saldırı düzenleyenleri ‘terörist’ olarak niteledi. Feyyaz, “Yasadan çıkmış ve karşıt bir grup Irak’taki diplomatik kurumları hedef alıyor. KDP binasının yakılması bir suçtu. Heşdi Şabi bayrağının KDP binasına asılması olayı karşısında onurumuz zedelendi” diye konuştu.

‘SORUMLU DEĞİLİZ’

Haşdi Şabi’nin Irak’ta resmi güvenlik güçlerinin çatısı altına girerek devletin resmi bir kurumuna dönüştürüldüğünü söyleyen Feyyaz, “Bizim sloganlarımızı kullanarak bir takım eylemler gerçekleştiren gruplardan sorumlu değiliz” diye konuştu. Feyyaz, geçtiğimiz ay Erbil’in farklı noktalarına yapılan roket saldırılarına ilişkin de “Bölgedeki farklı güçler Erbil saldırısını düzenlemeleri için kullanılabilmiş olabilirler. Haşdi Şabi’nin 42’inci Tugay Komutanlığı eylemi gerçekleştirenlerin bulunması için gereken desteği sağlamaya hazırdır” ifadelerini kullandı.

NE OLMUŞTU?

Çoğunluğu İran yanlısı gönüllü milislerden oluşan, 2014’te IŞİD’le mücadele için kurulan ancak özellikle Kürdistan bölgesindeki şiddet eylemleri sonrası tepki çekince Irak ordusunun çatısı altına giren Haşdi Şabi’ye bağlı bir grup, hafta sonunda KDP’nin Bağdat ofisini basmıştı. Saldırıda KDP lideri Mesud Barzani’nin resimleri, ofisin bazı odaları ve dışarıdaki Kürdistan bayrağı ateşe verilmişti. Bu sırada olay yerinde bulunan güvenlik görevlileri ise saldırganlara müdahale etmemişti.

Saldırıya Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi, Birleşmiş Milletler, ABD ve Irak siyasetinin önde gelen isimleri tepki göstermiş; bölgenin güvenliğinden sorumlu bir tümgeneral görevden alınırken, 15 kişinin de gözaltında olduğu açıklanmıştı.

ZEBARİ NE DEMİŞTİ?  

Saldırının arka planında ise Irak’ın eski dışişleri ve maliye bakanı olan, Kürt siyasetinin önde gelen ismi Hoşyar Zebari’nin Haşdi Şabi’ye yönelik bir eleştirisi vardı. Zebari ekim başında Amerikan destekli El Hurra televizyonuna verdiği demeçte, Haşdi Şabi içindeki bazı grupların yasadışı eylemlerde bulunduğunu söylemişti. Feyyaz’ın son açıklamalarına paralel ifadeler kullanan Zebari, Bağdat’taki Yeşil Bölge ve havalimanına giden yoldaki Haşdi Şabi saldırılarına dikkat çekerek bu bölgelerin bu milislerinden temizlenmesi gerektiğini belirtmişti. Iraklı Kürt siyasetçi, Haşdi Şabi’nin bazı liderlerinin de değişmesi çağrısında bulunmuştu?

KERKÜK’TE ‘KÜRT HAŞDİ ŞABİ BİRLİĞİ’ KURULDU

Irak’ta IŞİD’e karşı mücadelesi kadar Kürtlere karşı insan hakları ihlalleriyle anılan Haşdi Şabi, Kürtlerden oluşan bir birlik kurdu.

Kerkük’te eski bir peşmerge komutanının liderliğinde kurulan birliğe 150 Kürt gencinin katıldığı belirtildi. KDP bu gelişmeye, “Haşdi Şabi içinde bölgeyi koruduklarını iddia eden Kürtler, Kürdistan’ın en büyük hainleridir” tepkisini gösterdi.

Irak’ta IŞİD’e karşı büyük çoğunluğu Şiilerden oluşacak şekilde kurulan, süreç içinde Kürtlere karşı şiddet eylemleriyle anılan ve Irak ordusuna bağlanan Haşdi Şabi, Kerkük’te IŞİD’e karşı Kürtlerden oluşan bir birlik kurdu. Bağdat ile Erbil arasında statüsü tartışmalı olan Kerkük’teki yeni gücün komutanlığını, eski bir peşmerge istihbarat komutanı olarak Jabbar Ghazi üstlenecek.  Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ise Kürt Haşdi Şabi birliğine tepki gösterdi.

‘KÜRT BÖLGELERİNDE YAŞAYANLARI KORUYACAKLAR’

Jabbar Ghazi, Rudaw’a yaptığı açıklamada yeni birliğin ‘150 Kürt gencinden oluşacağını’ söyledi.

Ghazi:

“Hiçbir etnik kkökeni ayırmıyoruz ama bu güç özellikle Kürtlerin ve bölgemizin korunması için kuruldu” dedi.

Haşdi Şabi’nin Kerkük’teki birliklerinin komutanı Adnan Najar Oughlu:

“Kürt Haşdi Şabi, Kerkük’ün her bir Kürt bölgesinde yaşayanları koruyacak” diye konuştu.

Kerkük’ün Şıvan bölgesinde de yine Kürtlerden oluşan ikinci bir Haşdi Şabi birliğinin daha kurulacağı belirtildi.  

‘EN BÜYÜK HAİNLER’

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nde iktidarda olan KDP’nin Kerkük’teki liderliğiyse bu oluşuma tepki gösterdi.

KDP’nin Kerkük-Germiyan Liderlik Konseyi’nin Başkanı Kemal Kerküki:

“Haşdi Şabi içinde bölgeyi koruduklarını iddia eden Kürtler, Kürdistan’ın en büyük hainleridir” dedi. 

KirkukNow sitesi ise geçtiğimiz hafta YBŞ’lilerin de Haşdi Şabi’ye katıldığı iddiasında bulunmuştu.

NE OLMUŞTU?

Haşdi Şabi, 2015 yılında İran yanlısı Iraklı Şii din adamı Ayetullah Ali Sistani’nin çağrısıyla IŞİD’e karşı kurulmuştu. Büyük çoğunluğu Şiilerden oluşan bu yapı, IŞİD’le savaşta rol oynasa da, özellikle Kürt bölgelerinde IŞİD’den alınan yerlerde Kürtlere karşı insan hakları ihlalleriyle gündeme gelmişti. Haşdi Şabi, sonuç olarak Irak ordusuna bağlanmıştı. Haşdi Şabi son olarak, kendisini destekleyen grupların Bağdat’ta Kürdistan bayrağını yakmasıyla gündeme geldi.

Bağdat ve Erbil arasında tartışmalı olan ve anayasaya göre statüsü için referandum düzenlenmiş olması gereken petrol zengini Kerkük’se, Irak’ın merkezi ordusunun IŞİD karşısında çekilmesi sonrası 2014’te peşmergenin kontrolüne girmişti. Sahadaki denge, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin 2017’de düzenlediği bağımsızlık referandumuyla değişti. Ekim 2017’de Irak ordusu referanduma tepki olarak Kerkük’e asker yolladı ve kentin kontrolü peşmergeden alındı. Bölgeden hâlâ tam olarak temizlenemeyen IŞİD ise bu gelişmelerin yarattığı güvenlik boşluğundan faydalanarak saldırılar düzenliyor. 

Duvar

Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

To Top